دیابت، توصیف گروهی از بیماریهای متابولیک است که در آن قند خون فرد به دلیل تولید ناکافی انسولین یا عدم پاسخگویی صحیح سلولهای بدن به انسولین، بالا است. بیماران مبتلا به قند خون بالا معمولا تکرر ادرار دارند و به طور فزایندهای احساس تشنگی و گرسنگی میکنند. دیابت انواع گوناگونی دارد که شامل دیابت وابسته به انسولین، دیابت غیر وابسته به انسولین و دیابت حاملگی میشود.
اهمیت تشخیص دیابت
توجه به دیابت و تلاش برای پیشگیری از ابتلا به این بیماری بسیار حائز اهمیت است، زیرا دیابت یک بیماری ناتوان کننده با عوارض مزمن و پرهزینه است که میتواند بسیاری از دستگاههای بدن را دچار عارضه کند. این بیماری در حال حاضر از نظر شیوع، سریعترین رشد را در کل جهان دارد. دیابت، هزینههای مستقیم و غیرمستقیم بسیاری را به فرد تحمیل میکند. از جمله هزینههای مستقیم میتوان به هزینههای مراقبتهای دارویی، بیمارستان و درمانهای نگهدارنده اشاره کرد. این در حالیست که هزینههایی همچون درد، اضطراب، ناراحتی و کاهش توانایی انجام کار، کاهش بهرهوری، غیبت از کار، زمینگیر شدن، بازنشستگی پیش از موعد و عمدتا کاهش کیفیت زندگی و نهایتا مرگ زودرس تقریبا غیر قابل محاسبهاند. دیابت به عنوان یک بیماری خاموش زمینه ابتلای فرد به بسیاری از بیماریهای قلبی و عروقی، نارسایی کلیوی، نوروپاتی دیابتی، کاهش بینایی و کوری و دیگر موارد را به میزان بالائی فراهم میکند. متاسفانه از آنجاکه ممکن است فرد به واسطه عدم توجه لازم از بیماری خود دیر مطلع شود در هنگام اطلاع به یک یا چند مورد از عوارض ذکر شده دچار شده که بعضا غیرقابل جبران هستند. با توجه به اهمیت پیشگیری از ابتلا به بیماری، این مساله به ویژه در افراد پرهدیابتیک (مستعد به دیابت)، یعنی افرادی که قند خون ناشتا در آنها ۱۰۰-۱۲۵ mg/dl است و یا کسانی که در آزمایش تحمل قند دو ساعت پس از مصرف ۷۵ گرم گلوکز قندخون آنها ۱۴۰-۱۹۹ mg/dl باشد، بسیار حائز اهمیت است.
فرآیند ارائه خدمات در کلینیک دیابت ایران زمین
1. مراجعه به پزشک عمومی
بررسی برنامه داروها، معاینه پا، دریافت شرح حال کامل با بررسی آزمایش خون فرد و اندازهگیری فشار خون و همچنین انجام معاینه چشم و قلب و نهایتا توجیه، معرفی برنامه و دوره درمان کلینیک
2. مشاوره تغذیه
گرفتن شرح حال کامل از وضعیت تغذیه فرد و میزان چاقی و اضافه وزن وی، ارائه آموزشهای لازم در زمینه شناخت مواد غذایی و تاثیر آنها بر قند خون از جمله آشنایی با شاخص گلیسمیک یا شمارش کربوهیدراتها که فرد را در انتخاب صحیح مواد غذایی و مقدار مناسب آنها کمک میکند.
3. مشاوره ورزشی
با توجه به اهمیت بسیار بالا و تاثیر بسیار زیاد فعالیت بدنی در کنترل دیابت و بهبود آن، ترکیب منظم و دقیقی از ورزشهای هوازی و مقاومتی پس از معاینه دقیق فرد مبتلا تنظیم میشود. فرد باید به مدت سه ماه هفتهای دو جلسه برای انجام ورزشها تحت نظارت و به کمک وسایل فراهم شده به درمانگاه مراجعه کند.
4. گام نهایی
پس از سه ماه پیگیری مداوم و مراجعه برای انجام ورزشها و همچنین رعایت برنامهغذایی، فرد جهت انجام آزمایش خون لازم ارجاع داده میشود و پس از بررسی نتایج حاصله، برنامه برای سه ماه بعد به همین صورت ادامه مییابد تا از هدایت فرد به سمت جاده سلامت اطمینان حاصل شود. لازم به ذکر است با توجه به حضور پزشکان متخصص داخلی و پزشکی ورزشی در موارد خاص امکان بررسی بیشتر فراهم است.